Openbaarheid van bestuur

Transparantie

Zoals elke overheid zijn de gemeente en het OCMW verplicht om hun burgers zo goed mogelijk te informeren. Ze doen dat op een actieve manier via de pers, publicaties, het internet, … Dat is het principe van de actieve openbaarheid: de overheid neemt zelf het initiatief om haar burgers op de hoogte te brengen. 

Daarnaast heb je als burger ook het recht om zelf bestuursdocumenten in te kijken, er uitleg over te krijgen of een kopie van te bekomen. Dat is het principe van passieve openbaarheid: je vraagt zelf toegang tot documenten van de overheid.  

De rechten en verplichtingen in verband met openbaarheid van bestuur worden beschreven in het Vlaams Bestuursdecreet van 7 december 2018. Dit decreet trad in werking op 1 januari 2019, geldt zowel voor de Vlaamse overheid als voor de lokale besturen, en bevat voorschriften die vroeger over 12 verschillende decreten verspreid waren, waaronder het Openbaarheidsdecreet van 26 maart 2004.

Procedure passieve openbaarheid van bestuur

In het decreet staat onder andere te lezen dat de aanvraag voor openbaarmaking moet voldoen aan vier formele vereisten:

  • het verzoek moet schriftelijk worden ingediend
  • de aanvrager moet het gewenste bestuursdocument vermelden
  • de aanvrager moet zijn identiteit en adres bekendmaken
  • zijn keuze bekendmaken voor inzage of afschrift
  • de aanvraag wordt gericht aan de instantie die het gewenste bestuursdocument in haar bezit heeft

Je kan jouw aanvraag indienen op één van volgende manieren:

Het lokaal bestuur Laarne heeft voor het vlotte verloop van de procedure geopteerd om een eenvormig aanvraagformulier op te stellen, dat door elke burger die om de openbaarmaking van bepaalde bestuursdocumenten verzoekt, kan ingevuld worden o.m. via het e-loket (link).
Door het invullen van het formulier (link) worden bovenstaande formele vereisten nageleefd.

Het ingevulde formulier wordt bezorgd aan de bevoegde dienst die over het document beschikt.
De aanvraag tot openbaarmaking moet uiterlijk binnen vijftien kalenderdagen na registratie van de aanvraag worden beantwoord, schriftelijk of per e-mail.
De uiteindelijke beslissing tot inwilliging van een verzoek tot openbaarmaking moet uiterlijk binnen dertig kalenderdagen na registratie worden uitgevoerd.

Uitzonderingen

Op het principe van deze openbaarheid bestaan uitzonderingen. Zo kan je vraag geheel of gedeeltelijk worden afgewezen als  :

  • de openbaarmaking afbreuk doet met een ander belang dan in bovenstaand decreet wordt omschreven zoals de bescherming van de persoonlijke levenssfeer (bv. registers en akten van de burgerlijke stand van minder dan 100 jaar oud, strafregister, personeelsdossiers, …), geheimhouding van commerciële en/of industriële informatie, …;
  • je vraag te algemeen of te vaag werd geformuleerd (bv. afschrift van alle gemeenteraads-besluiten);
  • het bestuursdocument nog niet of onvolledig is (openbaarheid kan enkel voor bestaande documenten)
  • als de vraag kennelijk onredelijk is

Bedrag

Inzage en uitleg zijn gratis. Wie een afschrift van een bestuursdocument wenst, betaalt een vergoeding volgens het retributiereglement.